Салими Аюбзод

Нигариш ва кандуков

Гирд гардад гардуни гардон

Чанде аз хонандагон дар робита ба ҳикояи “Гирдгардон” изҳори назар карданд, ки аз онҳо самимона сипосгузорам. Ҳама гуна вокуниши ёронро дӯст медорам ва эродҳои дурусташонро мепазирам. Пас аз номаи яке аз онҳо номи достон тағйир кард ва вожаи “сирк” аз он барандохта шуд. Бори аввал ин ҳикояи бо номи “Гирдгардони сирк” нашр шуда буд, лек як дӯсти азизам дуруст фармуд, ки ин гирдгардон фаротар аз маҳдудаи сирк меравад ва банда пазируфтам.

Пурсиш ва андешаҳои дигаре аз ёрони меҳрубон бароям расид, ки хостам, ин ҷо матраҳ шаванд.

Continue reading

Advertisements

10.07.2018 Posted by | Каме латра, Таҷриба, Тоҷик, Фарҳанг, Ҳикоя, Ҷомеа | | Leave a comment

“Мутавалиди 65”

65, яъне соли 1365-и гоҳшумории ҳиҷрии хуршедист, ки ба 1987-и тақвими григориянӣ рост меояд ва қаҳрамони марказии филм Афшор дар ин сол ба дунё омада, аммо барои он ки калонсолтар аз духтари дӯстдоштааш бошад, зодсоли худро панҷ сол бештар гуфтааст ва ногаҳон, дар як шароити вижа, ин роз ошкор мешавад. Духтар меранҷад, ки ҷавон барояш дурӯғ гуфтааст ва бар ин аст, ки зиндагии якҷоя набояд аз дурӯғ сар шавад.

Continue reading

01.07.2018 Posted by | Синемо, Фарҳанг, Эрон, Ҳунар, Ҷомеа | | Leave a comment

Ранг барои вожаҳо

Шеваи навишти худро шикастам ва барои худ сабки наве сохтам, ки дар он воқеа андаруни мағзи қаҳрамон ва гӯё дар фазои паҳлуӣ ё мутавозӣ рӯй медиҳад, аммо ҳарду фазо чун кӯзае андар кӯзаанд ё кадучае андар каду. Шояд дар адабиёт чизи наве нест, вале барои ман таҷрубаи нав ва ҳаяҷонбахш аст. Аввал онро дар “Фонуси ёд” озмудам ва ҳоло ҳикояи навам “Ранг барои вожаҳо” низ ҳамин гуна аст.

Он гиромидошти ёди ҳазорон нафар аз масчоиён аст, ки ҳангоми кӯчонданашон аз кӯҳистони сарсабз ба биёбон ҷон бохтаанд ва ҳам эҳдо ба равони як нависандаи бузурги ҷавонмарг ва ҳамаи қурбониёни муҳоҷирати мардум аз кӯҳистони Яғнобу Ғарму Кӯлобу Бадахшон ба даштҳои водии Вахш бахшида мешавад.

Continue reading

23.04.2018 Posted by | Адабиёт, Асари бадеӣ, Каме латра, Фарҳанг, Ҳикоя | Leave a comment

Афсонаҳои модаркалонам

Модаркалонам ба мо сураҳои “Қуръон” меомӯзонданд. Порча ба порча. Он кас мегуфтанд ва ману хоҳарам такрор мекардем. Ҷойе, агар хато мегуфтем, ислоҳ мекарданд. Шеъру достонҳои дар мактаб азёдкардаам кайҳо аз хотирам рафтаанд, вале сураҳои омӯзондаи бибиям гӯё нақш бар санганд. На танҳо ин, балки бибиям ба мо покизагии ботину зоҳирро ёд медоданд. Вале мо бештар афсонаҳои он касро дӯст медоштем. “Козурбача (Ман булбулаки саргашта)”, “Во дареғ”, “Моҳпешонӣ”, “Чӯбаки сандалвор”, “Сабзпарӣ”, худоё ба чӣ дунёҳое мебурданд он кас моро!

Continue reading

06.01.2018 Posted by | Инсон, Каме латра, Рӯзгор, Таҷриба, Фарҳанг | Leave a comment

В каждом кадре – красота, несмотря на глубокий трагизм сюжета

Признаюсь, хотел поехать в Болгарию, чтобы посмотреть фильм Шарофат Арабовой «Тасфия» в залах софийского кинофестиваля. Не получилось по времени. Хотел поехать, потому что был очарован ее курсовой работой «Летать высоко» о жизни и мечтах мальчика за кулисами цирка. Фильм околдовал меня своей режиссурой и цветовой гаммой. К счастью, хотя и спустя долгое время, мне удалось посмотреть и нашумевшую «Тасфию». Ее привез коллега из Душанбе. В записи на диске. И не было для меня лучшего подарка!..

Continue reading

28.11.2017 Posted by | Синемо, Таҷриба, Фалсафа, Фарҳанг, Ҳунар | | Leave a comment

2. После февраля 1917-го

Судя по всему Бухаре было почти невозможно избежать такого развития событий после революции 1917 года в Петрограде. Временное правительство Керенского, образованное после отречения царя Николая Второго от престола, «подарило» эмирату суверенитет, что вначале подтвердили и большевики, перехватившие власть у буржуазно-либеральных и демократических партий, пытавшихся построить парламентский строй, после короткого периода двоевластия.

Continue reading

12.11.2017 Posted by | Инқилоб, Таърих, Фарҳанг, Худшиносй, Ҷомеа | | Leave a comment

СССР шакар набуд

Барои дӯстони ҷавонам, ки СССР ро надидаанд. Барои ҳамсолонам, ки онро фаромӯш кардаанд ё бино бар душвориҳои имрӯза аз он биҳишт месозанд. Барои онҳое, ки бо кирдори худ мардумро зори СССР кардаанд. Ва барои онҳое, ки бо истифода аз мушкилоти имрӯза ҷавонони моро зидди истиқлолу озодӣ мешӯронанд. Аз як зодаи кишваре, ки дигар дар нақшаи ҷаҳон нест.

Continue reading

28.10.2017 Posted by | Рӯзгор, Таърих, Тоҷикистон, Фарҳанг, Ҷомеа | | Leave a comment

Мавлоно дар Амрико

Тазодомез аст, аммо пас аз рӯйдодҳои 11 сентябри соли 2001  дар Амрико таваҷҷӯҳ ба олами ислом ба маротиб боло рафт. Дар оғоз, албатта, матолиби таҳрикомез ва иғвогаронаи зиёде ба табъ расид, аммо ба зудӣ он хасу хорро об бурду мардуми оқил пайи дона шуданд. Амрикоиҳо мехоҳанд, бидонанд, ки ислом чист, пайравонаш кистанд ва чӣ мехоҳанд. Дар ин замина таваҷҷӯҳ ба таърихи ислом низ ба гунаи бесобиқа густариш ёфт ва ба илму адабе, ки дар фурӯғи он арзи вуҷуд намуд.

Continue reading

30.09.2017 Posted by | Адабиёт, Амрико, Дин, Ислом, Фарҳанг | | Leave a comment

Ойинаи Хоразми бостон

Чаҳор рӯзи охир саргарми хондани китоби  Николай Веселовский “Очерк историко-географических сведений о хивинском ханстве от древнейших времен до настоящего” будам, ки дар соли 1877 чоп шудааст. Аз нахустин сафҳааш маро ба мадори худ кашид ва шефтаи хеш кард. Бино бар одати деринаам, порчаҳои ҷолиби онро барои худ аккосӣ кардам ва хулосаи кӯтоҳеро дар бораи ин китоб барои хештан инҷо навиштам. Веселовский соли 1848 дар Маскав ба дунё омада, умре ба омӯзиши Ховарзамин машғул буд ва дар соли 1918 даргузаштааст.

Continue reading

15.09.2017 Posted by | Илм, Китоб, Таърих, Фарҳанг, Худшиносй, Эрон | Leave a comment

Дар жарфнои дард

Аз шоирони имрӯз шеъре хондаед, ки ҳар байташ шоҳкор бошад? Агар хондаед ва бовар доред, аз ин ғазалмаснавии шоири муосири Эрон Бедод (Амирҳусайни Хушнависон) болотар аст, лутфан дар ҳошияи ин навишта бигзоред. Аммо, гумон мекунам, осон нахоҳад буд.

Continue reading

22.08.2017 Posted by | Адабиёт, Фарҳанг, Худшиносй, Ҷомеа | | Leave a comment

Ранда аз пар

Вожаи “офшор” солҳои охир ба забони мо даромад. Шӯхиомез гӯям, мардуми мо миллионҳо ё шояд миллиардҳо доллар дода, ин калимаро харид. Шираю ширинии ин сармояҳои бохта, вожаи бегонаро хеле зуд ва сахт ба забони матбуот ширеш кард.

Continue reading

11.07.2017 Posted by | Баҳс, Забони модарӣ, Матбуот, Фарҳанг, Ҷомеа | Leave a comment

Яғноб ва яғнобиён

Китоби ҷолибе хондам. «Яғнобмарз ва мардуми он», чопи Душанбе, «ЭР-граф», 2013, навиштаи пажӯҳишгари тоҷик Рустам Ҷумъаев. Мисли ин буд, ки ниҳоят насибам гашт, ба Яғноб сафар кунам, бо мардуми наҷиби он ҳамнишин шавам, дар кӯчаҳои хокию сангини Кирионтеву Кансӣ, Пискону Марғтумайну Хшортоб қадам занам, аз оби сарду дандоншикани рӯду чашмаҳо бинӯшам, рӯйи пӯстаку зери дарахти пир биншинам ва ба сарнавишти таърихии мардуми хеш биандешам.

Continue reading

24.05.2017 Posted by | Ватан, Забони модарӣ, Муҳоҷират, Таърих, Фарҳанг, Ҷомеа | Leave a comment