Салими Аюбзод

Нигариш ва кандуков

Корномаи устод Мазҳабшо

Марди гандумгуни як андоза ҳиндусимои хандон, ки сигори талхи, ба гуфтаи худаш, “термоядерӣ” мекашид, метавонист, аз як ибораи нишонрас ба гунае шод шавад, ки ҳамаи бинои Иттифоқи нависандагонро ба сар бардорад ё аз як ҷумлаи носолим мисли бемори ноумед дард кашад ва дилмонда шавад; аз ҳуруфи номуносиби сарлавҳа ё акси хираи сафҳаи корректурии рӯзнома беандоза асабонӣ гардад ва айнаки худро ба сари дастгоҳи нашр бизанаду бишканад ё макети беҳтарин сафҳаро ба девори коргоҳи худ овезад; меҳрубонтарин ҷентлмени бонувон бошад ва аммо чун гилашро бо ишқи сухан сириштаанд, дилдодаи ҳикмату навиду мақолаи олӣ ва фидокори рӯзнома ба ҳадде ки шояд ҳеҷ шабе бе ёди газета нахуфта бошад; марди коре, ки заҳмати шоқа кашад ва бо кулли шодмонияш аз комёбии худ ситоиши беҳадро напазирад, аз гуфтани ҳақиқат наҳаросад ва ба ҳақгӯён арҷ бигузорад — ин аст устод Мазҳабшои Муҳаббатшо!

Continue reading

Advertisements

14.02.2018 Posted by | Инсон, Матбуот, Озодии сухан, Сарнавишт, Ҳолнома, Ҷомеа | 1 Comment

Се рӯзи мотам

Месӯзам аз дарун ба оташе, ки бо ҳар нафас забонае баландтар мезанад. Ҳар сӯ нигарам, онро мебинам, ки гӯё пазмону зори ман аст ва танҳо бояд даст ёзонду гирифту аз шиддати васл бӯсидаш. Се рӯз аст барояш мотам дорам. Гумон доштам, дар роҳу равиши фанновариҳои нав устодӣ дорам, мебинам, Маҷнуне дар биёбонаму бас!

Continue reading

13.01.2018 Posted by | Адабиёт, Каме латра, Китоб, Таҷриба, Ҳолнома | 21 Comments

Афсонаҳои модаркалонам

Модаркалонам ба мо сураҳои “Қуръон” меомӯзонданд. Порча ба порча. Он кас мегуфтанд ва ману хоҳарам такрор мекардем. Ҷойе, агар хато мегуфтем, ислоҳ мекарданд. Шеъру достонҳои дар мактаб азёдкардаам кайҳо аз хотирам рафтаанд, вале сураҳои омӯзондаи бибиям гӯё нақш бар санганд. На танҳо ин, балки бибиям ба мо покизагии ботину зоҳирро ёд медоданд. Вале мо бештар афсонаҳои он касро дӯст медоштем. “Козурбача (Ман булбулаки саргашта)”, “Во дареғ”, “Моҳпешонӣ”, “Чӯбаки сандалвор”, “Сабзпарӣ”, худоё ба чӣ дунёҳое мебурданд он кас моро!

Continue reading

06.01.2018 Posted by | Инсон, Каме латра, Рӯзгор, Таҷриба, Фарҳанг | Leave a comment

Рафтану барнагаштан

Агар тавонед, ба ҳеч ваҷҳ аз Ватан наравед. Мапиндоред, ки хориҷа биҳишту паноҳандагӣ раҳоист. Ба намунаҳои “комгор” ишора накунед, чун лаби хандон на ҳатман паёме аз дили шод аст.

Чашмҳоям пур аз оби чашмаҳои Ватананд!

Continue reading

02.12.2017 Posted by | Ватан, Сарнавишт, Таърих, Таҷриба, Тоҷик, Тоҷикистон, Худшиносй | 1 Comment

В каждом кадре – красота, несмотря на глубокий трагизм сюжета

Признаюсь, хотел поехать в Болгарию, чтобы посмотреть фильм Шарофат Арабовой «Тасфия» в залах софийского кинофестиваля. Не получилось по времени. Хотел поехать, потому что был очарован ее курсовой работой «Летать высоко» о жизни и мечтах мальчика за кулисами цирка. Фильм околдовал меня своей режиссурой и цветовой гаммой. К счастью, хотя и спустя долгое время, мне удалось посмотреть и нашумевшую «Тасфию». Ее привез коллега из Душанбе. В записи на диске. И не было для меня лучшего подарка!..

Continue reading

28.11.2017 Posted by | Синемо, Таҷриба, Фалсафа, Фарҳанг, Ҳунар | | Leave a comment

2. После февраля 1917-го

Судя по всему Бухаре было почти невозможно избежать такого развития событий после революции 1917 года в Петрограде. Временное правительство Керенского, образованное после отречения царя Николая Второго от престола, «подарило» эмирату суверенитет, что вначале подтвердили и большевики, перехватившие власть у буржуазно-либеральных и демократических партий, пытавшихся построить парламентский строй, после короткого периода двоевластия.

Continue reading

12.11.2017 Posted by | Инқилоб, Таърих, Фарҳанг, Худшиносй, Ҷомеа | | Leave a comment

1. Штурм Бухары

К истории событий 1920 года в Бухаре

Об этом написано много, но почти всегда по-разному. Иногда даже при сохранении той же сюжетно-фактологической канвы, незначительный пробел, умышленный или случайный, в конечном итоге увеличивает или снижает общий контраст картины. Это характерно не только изначально идеологизированным работам, но иной раз и глубоким, обширным исследованиям, и вызвано сложностью и многогранностью темы. Но спасибо всем авторам, в результате перемешивания различных взглядов и рассказов можно уловить более богатую гамму красок истории. Положительно и то, что в последние годы появилось масса новых документов, переведены десятки новых исследований западных авторов о событиях начала века в Бухаре и регионе. Наша статья состоит из шести частей, это — первая.

Continue reading

10.11.2017 Posted by | Инқилоб, Осиёи Марказӣ, Таърих, Худшиносй, Ҷомеа | | 1 Comment

СССР шакар набуд

Барои дӯстони ҷавонам, ки СССР ро надидаанд. Барои ҳамсолонам, ки онро фаромӯш кардаанд ё бино бар душвориҳои имрӯза аз он биҳишт месозанд. Барои онҳое, ки бо кирдори худ мардумро зори СССР кардаанд. Ва барои онҳое, ки бо истифода аз мушкилоти имрӯза ҷавонони моро зидди истиқлолу озодӣ мешӯронанд. Аз як зодаи кишваре, ки дигар дар нақшаи ҷаҳон нест.

Continue reading

28.10.2017 Posted by | Рӯзгор, Таърих, Тоҷикистон, Фарҳанг, Ҷомеа | | Leave a comment

Мавлоно дар Амрико

Тазодомез аст, аммо пас аз рӯйдодҳои 11 сентябри соли 2001  дар Амрико таваҷҷӯҳ ба олами ислом ба маротиб боло рафт. Дар оғоз, албатта, матолиби таҳрикомез ва иғвогаронаи зиёде ба табъ расид, аммо ба зудӣ он хасу хорро об бурду мардуми оқил пайи дона шуданд. Амрикоиҳо мехоҳанд, бидонанд, ки ислом чист, пайравонаш кистанд ва чӣ мехоҳанд. Дар ин замина таваҷҷӯҳ ба таърихи ислом низ ба гунаи бесобиқа густариш ёфт ва ба илму адабе, ки дар фурӯғи он арзи вуҷуд намуд.

Continue reading

30.09.2017 Posted by | Адабиёт, Амрико, Дин, Ислом, Фарҳанг | | Leave a comment

Туркистони Швайлер

Сатр ба сатр аз ҳар ҷое, ки мешавад, гузаштаи мардуми худро меҷӯям. Ҳоло дуҷилдаи Южин Швайлер пеши чашмонам аст. Ин нахустин дипломати амрикоист, ки аз Осиёи Марказӣ дидан кард ва он ҳам дар аввалин солҳои ишғоли ин минтақа аз тарафи Русия. Continue reading

26.09.2017 Posted by | Адабиёт, Ватан, Осиёи Марказӣ, Таърих, Худшиносй | Leave a comment

Ойинаи Хоразми бостон

Чаҳор рӯзи охир саргарми хондани китоби  Николай Веселовский “Очерк историко-географических сведений о хивинском ханстве от древнейших времен до настоящего” будам, ки дар соли 1877 чоп шудааст. Аз нахустин сафҳааш маро ба мадори худ кашид ва шефтаи хеш кард. Бино бар одати деринаам, порчаҳои ҷолиби онро барои худ аккосӣ кардам ва хулосаи кӯтоҳеро дар бораи ин китоб барои хештан инҷо навиштам. Веселовский соли 1848 дар Маскав ба дунё омада, умре ба омӯзиши Ховарзамин машғул буд ва дар соли 1918 даргузаштааст.

Continue reading

15.09.2017 Posted by | Илм, Китоб, Таърих, Фарҳанг, Худшиносй, Эрон | Leave a comment

Фонуси ёд

Ниҳоят, пас аз шабҳои зиёди бехобӣ, навиштани ин достони кӯтоҳро ба поён бурдам. Худсито нестам, вале бояд бигӯям, ки чизи хубе навиштам. Сипос мегузорам аз ду дӯсти гиромиям, ки нахустхонандаи ин ҳикоя шуданд ва эроду ишораи онҳо буд, ки камукостиҳояшро дидам ва ислоҳ кардам. Ҳоло кораш тамом шуд. Шумо бихонед ва бигӯед, дар арзёбии кори худ ҳақбаҷонибам ё на? Бихонед ва бигӯед, оё сирри ин достонро пайдо кардед? Оё чеҳраҳо ва макони ошное пеши чашматон омад? Чӣ кунам, роҳи ман ин аст, ки чеҳраҳои воқеиро ба бофтҳои достонҳои худ мекашонам. Ҳамзамонони азизамро!

Continue reading

29.08.2017 Posted by | Адабиёт, Асари бадеӣ, Каме латра, Ҳикоя | 30 Comments